E-dowód łączy dokument i usługi cyfrowe

E-dowód ma postać plastikowej karty. W niewidocznej z zewnątrz warstwie elektronicznej znajduje się chip z danymi potrzebnymi do korzystania z dokumentu cyfrowo.

Podobnie jak każdy dowód osobisty, e-dowód potwierdza tożsamość i obywatelstwo oraz umożliwia przekraczanie granic państw strefy Schengen i niektórych krajów spoza niej, takich jak Turcja, Albania, Serbia czy Czarnogóra.

Dzięki warstwie elektronicznej można logować się do portali administracji publicznej, takich jak mObywatel.gov.pl, Pacjent.gov.pl, Biznes.gov.pl, KSeF czy e-Urząd Skarbowy, a także podpisywać dokumenty elektroniczne. E-dowód umożliwia również aktywację aplikacji mObywatel, korzystanie z automatycznych bramek na lotniskach oraz zawieszenie dokumentu i cofnięcie zawieszenia w ciągu 14 dni.

E-dowód można rozpoznać po numerze CAN w prawym dolnym rogu dokumentu. Każdy dowód osobisty wydany po 4 marca 2019 roku posiada ten numer.

Aby uzyskać e-dowód, trzeba złożyć wniosek o dowód osobisty. Można to zrobić w dowolnym urzędzie gminy, na stronie internetowej Gov.pl albo w usłudze Załatw sprawę w aplikacji mObywatel.

Osoba składająca wniosek przez stronę internetową lub aplikację musi mieć aktywną skrzynkę do e-Doręczeń. Osoby, które ukończyły 12 lat, powinny w ciągu 30 dni od złożenia wniosku uzupełnić go w urzędzie o podpis i odciski palców.

Wymiana dowodu bez warstwy elektronicznej na e-dowód jest bezpłatna, nawet jeśli obecny dokument jest jeszcze ważny. We wniosku należy wskazać jako powód ubiegania się o nowy dokument: „wymiana dowodu bez warstwy elektronicznej”.

Osoby, które chcą podpisywać dokumenty elektroniczne, powinny zaznaczyć we wniosku, że e-dowód ma zawierać certyfikat podpisu osobistego. Certyfikat jest dobrowolny i bezpłatny, ale jeśli nie zostanie zamówiony we wniosku, później nie będzie można go wgrać do dokumentu.

Do korzystania z cyfrowych funkcji e-dowodu potrzebny jest numer CAN oraz dwa PIN-y. Czterocyfrowy PIN1 służy do potwierdzania tożsamości online, a sześciocyfrowy PIN2 do podpisywania dokumentów elektronicznych.

Oba PIN-y należy aktywować w dowolnym urzędzie gminy – przy odbiorze e-dowodu lub później. Nie wolno ich nikomu ujawniać.

Warstwa elektroniczna działa zbliżeniowo. Aby z niej skorzystać, należy przyłożyć e-dowód do telefonu z włączoną funkcją NFC i uruchomioną aplikacją mObywatel lub eDO App; wybór aplikacji zależy od rodzaju załatwianej sprawy, natomiast do logowania się do publicznych usług elektronicznych wymagana jest aplikacja eDO App.

Dane dotyczące warstwy elektronicznej można sprawdzić w urzędzie oraz w aplikacjach mObywatel i eDO App. W tych aplikacjach można również zmienić PIN-y, odblokować je lub ustalić nowe, jeśli się je zapomni. Do odblokowania i ustawienia nowych PIN-ów potrzebny jest kod PUK.

Kod PUK znajduje się w dokumencie przekazywanym przez urzędnika przy odbiorze e-dowodu. Należy go przechowywać w bezpiecznym miejscu i nie udostępniać nikomu.

W razie zgubienia, kradzieży lub uszkodzenia e-dowód można bezpłatnie zawiesić albo unieważnić. Można to zrobić w urzędzie, przez stronę internetową lub w usłudze Załatw sprawę w aplikacji mObywatel.

Zgłoszenie może dotyczyć własnego e-dowodu, dokumentu dziecka lub podopiecznego. W przypadku własnego dokumentu skutek jest natychmiastowy, także w weekendy i święta; przy dokumencie dziecka lub podopiecznego trzeba zaczekać na realizację zgłoszenia przez urzędnika.

Zawieszenie jest rozwiązaniem dla osób, które zgubiły dokument, ale liczą na jego odnalezienie. Po zawieszeniu mają 14 dni na znalezienie e-dowodu i cofnięcie zawieszenia; jeśli tego nie zrobią w tym czasie, dokument zostanie unieważniony i trzeba będzie wyrobić nowy.

E-dowód należy unieważnić, jeśli został zgubiony i nie ma nadziei na jego odnalezienie albo jest uszkodzony. W przypadku kradzieży należy zgłosić ją policji, która unieważni dokument.

Unieważnienie dowodu osoby dorosłej z powodu jego utraty automatycznie powoduje zastrzeżenie numeru PESEL, co ma chronić przed kradzieżą tożsamości i wyłudzeniami. Zastrzeżenie można cofnąć w urzędzie, na stronie internetowej lub w usłudze Zastrzeż PESEL w aplikacji mObywatel; z zastrzeżonym numerem można złożyć wniosek o nowy e-dowód.

Nieuprawnione wykorzystanie danych osobowych można zgłosić w urzędzie, na stronie internetowej lub w usłudze Załatw sprawę w aplikacji mObywatel. Jeśli zgłaszający ma dokument uprawdopodobniający kradzież tożsamości, na przykład pismo lub e-mail od firmy, z którą ma podpisaną umowę, informujący o wycieku danych, powinien dołączyć go do zgłoszenia; jeśli nie ma takiego dokumentu, powinien szczegółowo opisać sytuację.

Po pozytywnym rozpatrzeniu zgłoszenia urzędnik unieważni dowód osobisty, a numer PESEL zostanie automatycznie zastrzeżony.

W każdej z opisanych sytuacji można dodatkowo zastrzec dokument w Systemie Dokumenty Zastrzeżone, za który odpowiada Związek Banków Polskich. Zastrzeżenie można w każdej chwili cofnąć; obejmuje ono nie tylko dowód osobisty, lecz także paszport i prawo jazdy.

Dokument można zastrzec w usłudze Zastrzeż dokument w aplikacji mObywatel albo w banku, również wtedy, gdy nie ma się w nim konta. Szczegółowe informacje o e-dowodzie są dostępne na stronie gov.pl/e-dowod.

_{Źródło: Urząd Miejski w Sochaczewie}